Symptomen Stress en Burn-out

Stress werk

Veel mensen raken zonder het zelf te beseffen in een werk- en leefritme dat stress symptomen veroorzaakt en na verloop van tijd burn-out tot gevolg heeft. Het gevoel totaal opgebrand te zijn en niet meer verder te kunnen. Werk, privé, kinderen of vakantie, alles is te veel. Je wordt doodmoe als je aan al die dingen denkt. Zaken die nog “moeten” grijpen je bij de keel en je raakt in paniek. Kleine heuvels worden bergen die je gewoon niet meer kunt beklimmen. Je probeert je te verzetten, maar uiteindelijk gaat het niet meer en geef je op. Lichaam en geest zijn volledig uitgeput. Hoeveel mensen herkennen dit omdat het ze is overkomen? Dat zijn er vele duizenden. Meestal niet de slechtste! De groep die zich altijd en overal verantwoordelijk voor voelt. De categorie die nooit nee zegt en doorgaat tot het gaatje. De carrièremakers en perfectionisten onder ons.

Stress en burn-out symptomen

Het gekke is dat je achteraf heel goed weet dat je lichaam talloze malen een signaal heeft gegeven om te stoppen. Even opvallend is dat je in de aanloop naar een burn-out de symptomen niet herkent en onderkent. Iedereen is tenslotte wel eens moe, slaapt slecht, heeft hoofdpijn, kan zich slecht concentreren, is snel aangebrand, ziet op tegen het werk, is nerveus of heeft faalangst. Er is een waslijst samen te stellen van klachten die in relatie tot elkaar aangeven dat iemand hard op weg is naar een situatie waarin het lichaam zegt STOP en verder weigert mee te werken.

Op dat moment weet je niet wat je overkomt. De stress symptomen verschillen per persoon, maar variëren van volledige uitputting tot het gevoel gek te worden. Lichamelijke symptomen van stress als licht in het hoofd, duizelig, in “brand” staan, gloeien, trillen, rillen, huilen, zweten, onrustig, migraine, gevoel afgesloten te zijn  van de wereld, schrikken van geluiden, naar gevoel in het hoofd, doodmoe zijn en geen lichamelijke inspanning meer aankunnen, zijn voorbeelden van klachten die kunnen optreden.

Blijkbaar zijn wij niet in staat om dit tijdig de symptomen te onderkennen en naar ons lichaam te luisteren. Hoe komt dit? Is het te hard werken? de rat race? Omdat de tijd het vraagt? Je mogelijk je baan verliest? Meestal zijn dat niet de echte  redenen. Zeker perfectionisten zijn kwetsbaar. Die trekken zich alles aan en het is nooit goed genoeg.  Zelfs bij een acht missen ze twee punten.

Oorzaken Stress symptomen

Dikwijls geven wij externe invloeden de schuld. De werkomgeving en werkdruk, worden frequent als aanleiding genoemd. De vraag is, is dit wel juist? Waarschijnlijk niet, maar het is makkelijker naar een ander te wijzen of de situatie, dan kritisch naar jezelf.

Toch is het zo dat jezelf degene bent die is blijven doorgaan. Heeft toegegeven aan allerlei vragen, een tevreden manager belangrijker vond dan de thuissituatie, carrière wilde maken, een conflict liet lopen, vond dat je werd ondergewaardeerd, schuld voelde naar je partner omdat je altijd werkte, naast de begeerde promotie greep,  je relatie op de klippen liep en het sociale leven op een laag pitje stond.

De waarheid is dat niemand anders dan jijzelf in staat bent om de keuze te maken om wel of niet mee te doen? Lees wat er met je kan gebeuren als je dit niet serieus neemt. Weet dat alleen jij een burn-out kunt voorkomen.

Burn-out door hard werken?

Iedereen kent wel de uitdrukking “van hard werken is nog nooit iemand dood gegaan”. Je zou dus mogen concluderen dat je van hard werken niet burn-out raakt. Nu is dit een oud gezegde en de tijd is niet meer hetzelfde als 100 jaar geleden. Toen was  fysieke arbeid dagelijks zware kost. De stress zoals wij dit kennen door werk, kwam minder voor.

Psycholoog Jeffrey Wijnberg Telegraaf-columnist  heeft  een interessante benadering van dit thema. Ook hij stelde zich de vraag of hard werken de oorzaak kon zijn van een burn-out. Hij kwam tot de conclusie dat die kans niet zo groot is. Immers als je met plezier werkt, wordt gewaardeerd en je bent tevreden zul je niet snel ziek worden. De oorzaak ligt dus volgens hem ergens anders.

Hij concludeerde dat burn-out het gevolg was van langdurige KWETSING. Dat kan werkgerelateerd zijn, maar ook voortkomen uit persoonlijke omstandigheden.

Kwetsing hoeft niet perse te betekenen dat iemand openlijk wordt gekwetst. Het gevoel niet gewaardeerd te worden, je collega promotie maakt en jij niet, complimenten voor je werk zeldzaam zijn, je op je tenen loopt om het werk af te krijgen, moet omgaan met een moeilijke collega, het niet lukt om het budget te halen, niet op tijd je werk af te hebben, je zelfvertrouwen verdwenen lijkt, het contact met je ooit vurige levenspartner onder het vriespunt ligt, twijfel of je een goede ouder bent, vakanties niet meer zijn dan regelen en ruzie om maar niet te speken van een geheel passief liefdesleven.

Wanneer deze zaken zich jaren voortslepen, dan zijn  dit volgens Wijnberg de ingrediënten die uiteindelijk leiden tot een burn-out of in elk geval de boel op scherp kunnen zetten. Zie het als een uitputtingsslag, die je als niet de juiste maatregelen neemt, zal verliezen.

Wat te doen bij burn-out?

De kern is om de situatie waarin je verkeert aan te pakken, te veranderen. Dat kun jij alleen. Accepteer niet dat de kwetsingen doorgaan. Wapen je ertegen door in te grijpen en de noodzakelijke  stappen te nemen. Ga het gesprek aan met je leidinggevende, maak je onvrede of teleurstelling kenbaar, geef aan wat je anders wilt zien, welke mogelijkheden er zijn. Stel en trek een grens. Investeer in je relatie, doe leuke dingen met het gezin, organiseer iets en verras. Laat zien dat ze belangrijk voor je zijn. Het gaat om je gezondheid en misschien je gezin. Belangrijkere zaken zijn er niet in het leven! Hou dat voor ogen. Weiger je langdurig te laten kwetsen, wees geen perfectionist, accepteer dat je fouten mag maken en realiseer je dat geluk niet in een baan zit, maar in jezelf.

 

Probeer jezelf in de gaten te houden en voorkom erger!

De Collega